Portfele menedżerów rosną mimo spadku wycen firm

Ostatnio wpadło mi w ręce wydawnictwo "The World in 2013" szacownego The Economist.
Moją uwagę przykuł felieton Nassima Nicolasa Taleba.

Taleb - amerykański filozof i matematyk libańskiego pochodzenia - jest autorem książki "The Black Swan", czyli "Czarny Łabędź", uznanej za jedną z 10 najważniejszych pozycji wydanych po II Wojnie Światowej. Jest to określenie zjawiska niezwykle rzadkiego i niezwykle niszczącego (szkodliwego). Taleb tą niezwykle erudycyjną książką uzyskał status eksperta od kwestii szczęścia, przypadku, rachunku prawdopodobieństwa i zarządzania ryzykiem.

We wspomnianym felietonie Taleb wyjawia swoje 4 wielkie życzenia na rok 2013, które warto tu przedstawić:
1. Wprowadzenie ograniczeń płacowych w instytucjach typu "too big to fail" po bail-oucie. Ma to spowodować, że wiele instytucji będzie unikać stawania się zbyt dużymi.
2. Ograniczenie zarobków osób pełniących funkcje publiczne. Ma to sprawić, że na stanowiskach opłacanych z budżetów państw będą pracować tylko ludzie rzeczywiście zainteresowani służbą społeczeństwu.
3. Menedżerowie - uważa Taleb - powinni współuczestniczyć w stratach ponoszonych przez kierowane przez nich firmy. Tymczasem jest odwrotnie. Taleb przywołuje pewien niezwykle interesujący fakt, który tak naprawdę jest clou tegoż wpisu: w ciągu ostatnich 12 lat inwestorzy działający na giełdach w USA stracili około 2 trylionów USD, a tymczasem menedżerowie zarobili około 400 mld USD.
4. Taleb postuluje również wprowadzenie zakazu używania metody zarządzania ryzykiem zwanej "value-at-risk", a namiętnie stosowanej w wielkich bankach.

Można się zgadzać lub nie z sensownością propozycji Taleba, ale jednemu nie można zaprzeczyć: z systemem wynagradzania menedżerów coś jest nie tak. Menedżer to wynajęty przez właścicieli przedsiębiorstwa specjalista, który ma sprawić, by firma przynosiła przyzwoity zwrot na kapitale i by jej wartość rosła. Nie powinna mieć więc miejsca sytuacja w której właściciele firm ponieśli potężne straty, a wynajęci specjaliści (robotnicy!) mają potężne zyski.

Tylko czy państwo powinno martwić się tym, że właściciele firmy X nie potrafią odpowiednio wynagradzać (karać) zatrudnianych pracowników? Być może Talebowi chodziło tylko o przedsiębiorstwa państwowe - niestety w felietonie nie sprecyzował tej kwestii - a w takim przypadku byłoby to jak najbardziej logiczne.

Oczywiście do przemyślenia w tej materii jest wiele innych kwestii, np. czy aby nie jest tak że jedyną sprawiedliwą (i jakże efektywną) formą wynagrodzenia menedżerów są akcje firmy którą kierują?

Megazyski są na małych rynkach - popatrzmy na Mongolię

Taka stara prawda którą można streścić w słowach "co duże to raczej już nie urośnie, to co małe ma szanse na dynamiczny rozwój" znajduje potwierdzenie również w odniesieniu do giełd.

Po przeczytaniu ciekawostki dotyczącej Mongolii - Economist Intelligence Unit uważa że w 2013 r. będzie ona jedną z najszybciej rosnących gospodarek (+13,5 proc.) - zainteresowałem się tym w jakim punkcie jest tamtejsza giełda.

Okazuje się że rośnie jak na drożdżach co można zobaczyć tutaj.
Rośnie, co logiczne, równolegle do całej gospodarki (poniżej tempo wzrostu PKB Mongolii w ostatnich latach, źródło World Bank):

2011 był rekordowy nie tylko w realnej gospodarce, ale i na giełdzie mongolskiej, która wtedy zanotowała historyczny szczyt:

Źródło: Bloomberg

Zapewne ci, którzy mają wytrawne oko zauważą, że wzrosty jakie miały miejsce na mongolskiej giełdzie w 2010 i 2011 r. były niezwykle dynamiczne.
I mają rację: w 2010 r. Mongolian Stock Exchange urosła o 121 proc. i był to najlepszy wynik na świecie, a w 2011 r. poszła w górę o 57,8 proc. i dała się wyprzedzić tylko Venezuela Caracas Stock Exchange.

Mongolia ma dosyć duże złoża surowców naturalnych i niesamowicie dobrą pozycję geograficzną (graniczy z Chinami). To wróży jej (i firmom notowanym na MSE) dobrobyt. A więc i pobicie giełdowego szczytu z 2011 r. nie powinno być trudne...
Jak można zarabiać na wzrostach cen papierów notowanych na parkiecie w Ułan Bator?
Od niedawna można kupić jednostki funduszu ETF firmy Global X (która wprowadziła go na rynek w kwietniu br. i wyprzedziła tym samym słynnych konkurentów z Van Eck).
Dostęp do notowanych na giełdach w USA ETFów można uzyskać poprzez niektóre polskie biura i domy maklerskie otwierając rachunek zagraniczny. By to się opłacało (i by maklerzy chcieli się tego podjąć) trzeba mieć minimum 50 tys. zł (najlepiej więcej niż 100 tys.).

Borussia Dortmund: inwestorzy aktywni niczym Lewandowski

Z okazji historycznego wydarzenia, czyli 4 goli gracza Borussii Dortmund oraz reprezentanta Polski Roberta Lewandowskiego wbitych w półfinale Ligi Mistrzów Realowi Madryt dziś wpis traktujący o styku inwestowania i futbolu.

Niewiele jest piłkarskich klubów notowanych na światowych giełdach. Jeśli chodzi o europejskie kluby, to na parkietach jest ich dokładnie 22. Wszystkie wchodzą w skład indeksu STOXX Europe Football. Oto one, a wśród nich polskich Ruch Chorzów. Manchester Utd. jest notowany na giełdzie w USA.

22 Components	Supersector	Country
1	AALBORG BOLDSPILKLUB	Travel & Leisure	DK
2	AFC AJAX	Travel & Leisure	NL
3	AIK FOOTBALL	Travel & Leisure	SE
4	ARHUS ELITE	Travel & Leisure	DK
5	AS ROMA	Travel & Leisure	IT
6	BESIKTAS	Travel & Leisure	TR
7	BORUSSIA DORTMUND	Travel & Leisure	DE
8	BRONDBY IF B	Travel & Leisure	DK
9	CELTIC	Travel & Leisure	GB
10	FENERBAHCE SPORTIF HIZMET	Travel & Leisure	TR
11	FUTEBOL CLUBE DO PORTO	Travel & Leisure	PT
12	GALATASARAY	Travel & Leisure	TR
13	JUVENTUS	Travel & Leisure	IT
14	LAZIO	Travel & Leisure	IT
15	OLYMPIQUE LYONNAIS	Travel & Leisure	FR
16	PARKEN SPORT & ENTERTAINMENT	Travel & Leisure	DK
17	Rangers Int Football Club	Travel & Leisure	GB
18	RUCH CHORZOW	Travel & Leisure	PL
19	SILKEBORG	Travel & Leisure	DK
20	SPORT LISBOA E BENFICA	Travel & Leisure	PT
21	SPORTING	Travel & Leisure	PT
22	TRABZONSPOR SPORTIF YATIR	Travel & Leisure	TR

Zdecydowanie największą kapitalizacją (2,8 mld USD) może pochwalić się Manchester United, który IPO miał w sierpniu 2012 r.

Borussia, która wczoraj rozgromiła Real, jest wyceniana przez rynek na 196 mln EUR.

Co ciekawe, zachowanie kursu Borussii z ostatnich dni pokazuje, że inwestorzy posiadający w portfelu akcje tego klubu dość aktywnie reagują na to jakie ma wyniki i jakich dokonuje transferów. 23 kwietnia kurs Borussii zanurkował najbardziej w ciągu ostatnich 5 miesięcy na wiadomość że jeden z czołowych piłkarzy po zakończeniu sezonu wzmocni największego rywala z ligi niemieckiej, czyli Bayern Monachium.

Z kolei podczas dzisiejszej sesji cena papieru BVB poszła w górę o 5,86 proc., niemal wracając do poziomu z 22 kwietnia. To była oczywiście reakcja na triumf nad Realem. Gdzie znajdzie się kurs jeśli Borussia awansuje do finału? A jeśli go wygra? Może jeszcze warto kupić jej akcje?

Jedno jest pewne: na akcjach klubów piłkarskich - przynajmniej tych największych - można nieźle zarobić. Od chwili debiutu papiery ManU podrożały o 23,1 proc. (fioletowy wykres). Inwestor który kupił akcje BVB przed rokiem teraz może cieszyć się z zysków rzędu 33,75 proc. (niebieski).

Źródło: Bloomberg

Trochę inaczej przedstawia się sytuacja jeśli chodzi polski klub Ruch Chorzów. Cena z okolic 2 zł (początek 2010 r.) zanurkowała w ostatnich miesiącach w pobliże 0,30 gr.



Czy kluby piłkarskie zyskują w jakikolwiek sposób na tym, że są notowane na giełdach? Próba odpowiedzi na to pytanie według Dirka Baura, naukowca z University of Technology (Sydney) jest dość ciekawa i brzmi: duże - nie, małe - tak. Więcej szczegółów TUTAJ.

Chciwość na rekordowych poziomach

Powyżej prezentujemy ostatni - z 22 lutego br. - odczyt wskaźnika chciwości skonstruowanego przez specjalistów z firmy Triangle Wealth Management. Jak działa Greedometer? Na odczyt poziomu chciwości składa się 9 różnych wskaźników, m.in. odczyt indeksu zmienności VIX, nastroje doradców inwestycyjnych, wskaźnik wyprzedzający koniunktury instytutu ECRI, wskaźnik cena do zysku spółek z S&P500.

Jak widać, chciwość na amerykańskim rynku akcji niemal sięga wartości maksymalnych (wynosi 7,7 tys. pkt., podczas gdy możliwe maksimum to 8 tys. pkt.).

JEST TO POZIOM WYŻSZY OD ZANOTOWANEGO W POŁOWIE 2007 R. WTEDY OSTRZEŻENIE PRZED POTĘŻNĄ PRZECENĄ NA RYNKACH PRZYSZŁO Z 3-MIESIĘCZNYM WYPRZEDZENIEM. W okresie X 2007-III 2009 r. indeks S&P500 stracił 57 proc.

Jeśli popatrzymy się na sytuację techniczną na S&P500 (dojście do kluczowych oporów, które trudno będzie przebić w obecnej sytuacji gospodarczej USA)

 i weźmiemy pod uwagę że rozpoczęcie głębokiej przeceny w maju (trzy miesiące licząc od końca lutego) pasowałoby do znanego wśród inwestorów i często znajdującego potwierdzenie w praktyce powiedzonka "sell in May and go away", powinniśmy zachować najwyższą ostrożność w przyjmowaniu ekspozycji na rynek akcji i futures.

Czy to koniec hossy na złocie? Niekoniecznie...

Wielu komentatorów twierdzi, że cena złota w poniedziałek 15 kwietnia prawdopodobnie zakończyła swoją 12-letnią wspinaczkę. Tego dnia kruszec zanotował największy dzienny spadek ceny w historii (o 9,2 proc., czyli 135 USD). Iskrą która najprawdopodobniej popchnęła inwestorów do wyprzedaży była informacja o najniższym od 3 lat stanie posiadania złota przed jeden z największych funduszy ETF na świecie: SPDR Gold Trust.

Gdy popatrzymy na sytuację techniczną, rzeczywiście sytuacja dla złotych byków nie wygląda najlepiej.
Złoto w ciągu dwóch dni znacząco przełamało istotne wsparcie z okolic 1523 USD za uncję (czarna pozioma linia), które wielokrotnie było bronione (we wrześniu i grudniu 2011 r. oraz w maju 2012 r.).

Strat nie uniknęły polskie fundusze inwestujące w złoto i akcje spółek wydobywających ten kruszec. Proszę popatrzeć na stopy zwrotu PKO Złota i Investor Gold Otwarty za ostatni miesiąc. Fundusze niemal idealnie odwzorowały to, co stało się na rynku złota.

		Wartość jednostki			Stopy zwrotu
Fundusz	Grupa	Data	Netto	1D	1M	3M	12M	36M	60M	YTD
Investor Gold FIZ	COM_ZL	16.04		0,00	0,80	-7,4	-7,4	24,2	38,6	-7,4
Investor Gold Otwarty (Investor SFIO)	COM_ZL	16.04		0,00	-15,55	-21,2	-22,4	1,7	-	-20,3
PKO Złota (Światowy Fundusz Walutowy SFIO)	COM_ZL	16.04		0,00	-14,81	-24,3	-27,9	-	-	-23,6
Superfund Goldfuture (Superfund SFIO)	COM_ZL	16.04		-3,46	-1,48	-2,1	-6,0	-5,0	-27,5	1,9

Źródło: Analizy Online

Są jednak przesłanki pozwalające sądzić, że nie nastał jeszcze kres złotej hossy.
Jeśli zadamy sobie pytanie o to czy banki centralne zakończyły druk pieniądza, odpowiedź brzmi: NIE.
Poniższy wykres obrazuje wzrost wartości bilansów banków centralnych od 2008 r. (źródło: Merk Investments).

Czy Fed zakończył druk dolarów? NIE. W ciągu ostatniego roku bilans Rezerwy USA zwiększył się o jedną trzecią, do ponad 4 trylionów USD.

Poza tym popatrzmy na zachowanie USD Index (różowy wykres) kontra cena złota wyrażona w dolarach. DOLAR NIE UMOCNIŁ SIĘ ANALOGICZNIE DO OSŁABIENIA SIĘ ZŁOTA. BO I NIE MA PRAWA I PODSTAW DO TAKIEGO UMOCNIENIA: JEST GO NA RYNKU ZBYT DUŻO.

Wszyscy którzy mają złote aktywa w portfelu powinni pamiętać słowa barona Rotschilda: kupuj, gdy na rynku leje się krew, nawet jeśli to jest twoja krew.
Ale powinni też pamiętać, że każda hossa (i bessa) się kiedyś kończy...

Cierpliwość popłaca, czyli przegapiony rajd na japońskich akcjach

Człowiek najlepiej uczy się na swoich błędach. Lepiej uczyć się jednak na cudzych. 
Dziś pokazujemy że nie warto tracić wiary w swoje pomysły inwestycyjne zbyt szybko.
Historia: w lipcu 2012 r. przedstawiciele naszej firmy zainwestowali w zagraniczny fundusz dostępny w Polsce który ma ekspozycję tylko i wyłącznie na japońskie akcje.
Powód? Wszelkie wskaźniki pokazywały niedowartościowanie japońskich akcji, poza tym można było spodziewać się druku jena, co musiało pozytywnie wpłynąć na giełdę.
Zniechęceni trendem bocznym wyszli z tej inwestycji w połowie października 2012 r. (czarna strzałka) ponosząc minimalne straty. Indeks Nikkei 225 był wtedy na poziomie około 8,700 pkt.
Jak się okazało, wyjście z tej inwestycji było błędem:

Od tamtej pory indeks wzrósł do 13,000 pkt., czyli o niemal 50 proc.
Kolejnym popełnionym błędem było porzucenie obserwacji rynku japońskiego i skupienie się na innych inwestycjach. Tymczasem do tej windy można było jeszcze wsiąść. 
Idealny moment był w połowie grudnia (różowa strzałka), gdy indeks wybił się z konsolidacji (zielona linia) i średnia krocząca z 15 sesji (czerwona linia) zdecydowanie przecięła średnie z 30 i 45 sesji i powędrowała do góry. Był to poziom około 9,400 pkt.
Do zarobienia było jeszcze około 38 proc. w 3,5 miesiąca.

Obecnie, gdy Korea Płn. przeniosła wyrzutnie rakiet średniego zasięgu na wschodnie wybrzeże (i zapewne skierowała je w stronę Japonii) inwestowanie w akcje spółek z Kraju Kwitnącej Wiśni nie jest chyba najmądrzejszą inwestycją...

Ile można zarobić na sztuce - podsumowanie 2012 roku

Niedawno ukazał się "Skate's Annual Art Investment Report 2012", tym razem w trzech częściach.

Nas najbardziej interesuje pierwsza, a z niej następujące fakty. 

Stopa zwrotu indeksu Skate's TOP5000 (śledzi zachowanie cen 5 tys. dzieł sztuki sprzedanych za najwyższą cenę): 9 proc.

Dla porównania stopy zwrotu:

S&P500 16 proc.

złoto (XAUUSD) 5,5 proc.

A więc sztuka broni się jako inwestycja całkiem nieźle. Dla ciekawostki można dodać, że wartość indeksu Skate's TOP5000 pod koniec 2012 r. wynosiła 33,3 mld USD.

W porównaniu do 2011 r. w 2012 r. zmalała skłonność inwestorów do morderczej walki na licytacjach. Do indeksu weszło w ub.r. tylko 565 nowych dzieł, podczas gdy w 2011 r. aż 721.

Dzieła o największej wartości uplasował w wspomnianym indeksie Pablo Picasso (3,25 mld USD, +5,9 proc.), na drugą pozycję awansował Andy Warhol (1,7 mld USD, +14,9 proc.), a z drugiej na trzecią spadł Claude Monet (1,6 mld USD, +7,4 proc.).

Artystą którego dzieła najbardziej w 2012 r. zyskały na wartości był Gerhard Richter (o 241 mln USD, do 746 mln USD). On też zanotował największy obrót (30 transakcji).

Najbardziej efektywną inwestycją w 2012 r. okazał się obraz Giuseppe

Castiglione "An Imperial portrait of Consort Chunhui". Stopa zwrotu z 7 lat wyniosła 46 proc., co daje średniorocznie 5,6 proc.

 Giuseppe Castiglione, "An Imperial portrait of Consort Chunhui" (źródło: www.bonhams.com)

Najmniej udaną inwestycją z której inwestorzy wyszli w 2012 r. było dzieło Marca Chagalla "La

Musique". Przyniosło stratę w wysokości 25 proc. zainwestowanego kapitału.

Marc Chagall, La Musique (źródło: www.artvalue.com) 

Artystą, którego najwięcej dzieł (9) o największej wartości (18 mln USD) wypadło w ub.r. z indeksu TOP5000 jest Pierre-Auguste Renoir.